Жаратылыш ресурстары министрлигинин артыкчылыктуу багыты: жерлерди милдеттүү рекультивациялоо жана топурак менен жер алдындагы суулардын абалын мониторингдөө
10-март 2026, 11:26
Чүй өрөөнү
Кыргыз Республикасынын Жаратылыш ресурстары, экология жана техникалык көзөмөл министри Акыл Токтобаев Баткен облусуна жумушчу сапар менен барып, жер казынасын рационалдуу пайдалануу, топурак катмарынын абалы жана өнөр жай коопсуздугу маселелери боюнча кеңешме өткөрдү.
Сапардын жүрүшүндө министр ведомствонун аймактык башкармалыгынын ишин текшерип чыгып, жер казынасын пайдалануучуларга карата катуу талаптарды белгиледи. Аймактагы ар бир тоо-кен долбоору сөзсүз түрдө жерлерди рекультивациялоо боюнча бекитилген планды жана топурактын деградациясын алдын алууга, ошондой эле жер алдындагы сууларды коргоого багытталган үзгүлтүксүз экологиялык мониторинг системасын камтууга тийиш.
Акыл Токтобаев өндүрүштүк коопсуздук маселелерине да өзгөчө көңүл бурду. Министр Экологиялык жана техникалык көзөмөл кызматына (ЭТКК) тоо-кен ишканаларында эмгекти коргоо жана коопсуздук техникасынын талаптарынын сакталышын катуу көзөмөлгө алууну тапшырды. Министр көзөмөл иш-чаралары менен гана чектелбестен, алдын алуу иштерин да күчөтүү зарылдыгын белгилеп, ЭТККга өндүрүш объектилеринде профилактикалык иш-чаралардын комплексин уюштурууну милдеттендирди.
Министр экологиялык коопсуздук өндүрүштүк көрсөткүчтөр менен катар талашсыз артыкчылык экенине басым жасады. Казып алуучу компаниялардын ишмердүүлүгү мындан ары казылып алынган көлөмү менен гана эмес, жерлерди калыбына келтирүү иштеринин сапаты менен да бааланат. Министр компаниялардын топурактын түшүмдүүлүгүн сактоо жана анын уулуу заттар менен булгануусуна жол бербөө боюнча милдеттенмелеринин аткарылышын күчөтүүнү талап кылды.
«Биз катуу көзөмөл жүргүзүү моделине өтүп жатабыз. Жер казынасына кийлигишүүгө байланышкан ар кандай ишмердүүлүк сөзсүз түрдө суу катмарларын жана топурак жабындысын коргоо боюнча протоколдорду камтууга тийиш. Бул — 2026-жылга карата жер казынасын пайдалануучулар үчүн негизги талап», — деп белгиледи Акыл Токтобаев.
Жумушчу сапардын жыйынтыгында төмөнкү иш-чараларды камтыган план бекитилди:
* жерлерди рекультивациялоо боюнча долбоордук документтердин талаптарынын аткарылышын текшерүү үчүн үзгүлтүксүз талаа текшерүүлөрүн жүргүзүү;
* тоо-кен объектилеринин таасир аймагында жер алдындагы суулардын сапатын мониторингдөө системасын түзүү;
* кайтарылгыс деградация коркунучтарын болтурбоо максатында топурак катмарынын абалын баалоо.
Министр белгилегендей, жер казынасынын абалына системалуу көзөмөл жүргүзүү Баткен облусунда экологиялык туруктуулукту камсыздоонун негизги инструменттеринин бири болуп калат.